Ilość materiału na zasłony obliczysz na podstawie szerokości karnisza, współczynnika marszczenia i wysokości dekoracji. Najpierw wylicz szerokość gotową, a potem sprawdź, ile brytów zmieści się z beli o szerokości 150 lub 280 cm. Do wyniku dolicz zapasy na podwinięcia oraz raport wzoru.
Co zmierzyć przed obliczeniem metrażu?
Podstawą obliczeń jest użytkowa szerokość karnisza albo szyny, czyli odcinek, po którym przesuwają się żabki, kółka lub haczyki. Nie mierz samej szyby i nie doliczaj ozdobnych końcówek rurki. Zasłona musi mieć możliwość zachodzenia poza wnękę okienną, a po rozsunięciu powinna odsłaniać całą szybę.
Jeżeli karnisz składa się z kilku odcinków, zmierz każdy z nich osobno i dodaj wyniki. Pomiar wykonaj po zamontowaniu karnisza, najlepiej w kilku punktach, aby wychwycić ewentualne różnice.
Przygotuj do pomiaru następujące rzeczy:
- taśmę mierniczą lub miarkę budowlaną,
- informację o użytkowej szerokości karnisza albo szyny,
- punkt rozpoczęcia pomiaru wysokości zależny od mocowania,
- planowaną odległość dolnej krawędzi zasłony od podłogi lub parapetu.
Wysokość mierz od miejsca, w którym materiał faktycznie zaczyna wisieć. Przy żabkach będzie to zwykle poziom żabki, przy przelotkach górna część karnisza, a przy tunelu rurka. Zasłona do podłogi najczęściej powinna kończyć się około 2 cm nad posadzką. Do uzyskanej wysokości trzeba później dodać zapasy na wykończenie.
Jak marszczenie wpływa na ilość materiału?
Marszczenie określa, ile tkaniny przypada na jeden metr karnisza. Podstawowy wzór wygląda tak:
szerokość gotowa = szerokość karnisza × współczynnik marszczenia
Dla karnisza o szerokości 200 cm i marszczenia 1:2 potrzebujesz 400 cm tkaniny na szerokość przed ułożeniem fałd. To nie oznacza jeszcze 4 m bieżących materiału, ponieważ końcowy metraż zależy także od szerokości beli i wysokości zasłony.
| Mnożnik marszczenia | Efekt wizualny | Zastosowanie |
|---|---|---|
| 1:1,5 | Lekkie, spokojne fałdy | Cięższe tkaniny i proste dekoracje |
| 1:2 | Pełne, standardowe marszczenie | Najczęstszy wybór do zasłon |
| 1:2,5 | Gęste, bardziej dekoracyjne fałdy | Lekkie tkaniny i efekt większej pełni |
Przy karniszu 200 cm otrzymasz więc:
- 1:1,5 – 300 cm szerokości tkaniny,
- 1:2 – 400 cm szerokości tkaniny,
- 1:2,5 – 500 cm szerokości tkaniny.
Wyższy współczynnik nie zawsze oznacza lepszy efekt. Ciężki welur lub część tkanin blackout może dobrze układać się już przy marszczeniu około 1:1,8–1:2. Lekkie materiały, takie jak woal, często potrzebują większej pełni. Przy systemie Wave najczęściej stosuje się okolice 1:2, choć dokładna ilość zależy od konkretnej taśmy i rozstawu suwaków.
Zapasy na szycie i raport wzoru
Szerokość wynikająca z marszczenia nie uwzględnia jeszcze technologii szycia. Przy planowaniu wysokości przyjmij orientacyjnie:
- 5–10 cm na górne wykończenie pod taśmę, tunel lub inne mocowanie,
- 10–15 cm na podwinięcie dołu,
- kilka centymetrów na boczne podwinięcia, zgodnie z konstrukcją dekoracji,
- zapas wynikający z raportu wzoru, jeśli tkanina ma powtarzalny motyw.
Raport wzoru to odległość, po której powtarza się motyw na tkaninie. Przy łączeniu brytów wzór musi zostać dopasowany, dlatego nie zawsze można wykorzystać każdy centymetr beli. Im większy i bardziej wyrazisty raport, tym większy może być odpad potrzebny do zgrania ornamentu, pasów lub dużych kwiatów.
Gładka tkanina jest prostsza do rozplanowania. Przy materiale wzorzystym sprawdź raport podany przez producenta i zapytaj, ile zapasu zaleca na każde pionowe łączenie. Tkaninę z lnu lub bawełny warto zdekatyzować przed krojeniem, ponieważ może się skurczyć.
Jak szerokość beli zmienia metraż?
Po obliczeniu szerokości gotowej trzeba ustalić liczbę brytów. Bryt to pas tkaniny wykorzystany do zbudowania całej szerokości zasłony.
W uproszczeniu:
liczba brytów = szerokość gotowa ÷ szerokość użyteczna tkaniny
Wynik zawsze zaokrąglij w górę. Tkanina o szerokości 150 cm zwykle wymaga cięcia z wysokości i zszywania kilku brytów obok siebie. Tkanina o szerokości 280 cm może natomiast pokryć wysokość zasłony w jednym pasie, jeśli dekoracja ma mniej niż około 280 cm wysokości.
Nie odejmuj automatycznie kilku centymetrów od nominalnej szerokości beli. Rzeczywista szerokość użytkowa zależy od brzegów tkaniny, sposobu szycia i konkretnego materiału, dlatego przy dokładnym zamówieniu sprawdź parametry u sprzedawcy.
Przykład obliczenia dla karnisza 200 cm
Załóżmy, że zasłona ma mieć 250 cm wysokości, marszczenie 1:2, a na górę i dół potrzebujesz łącznie 20 cm zapasu. Wysokość jednego brytu wynosi więc 270 cm.
- Oblicz szerokość gotową – 200 cm × 2 = 400 cm.
- Policz bryty z tkaniny 150 cm – 400 cm ÷ 150 cm = 2,67, czyli potrzebne są 3 bryty.
- Oblicz metraż tkaniny 150 cm – 3 × 270 cm = 810 cm, czyli około 8,1 m.
- Policz bryty z tkaniny 280 cm – 400 cm ÷ 280 cm = 1,43, czyli potrzebne są 2 pasy.
- Oblicz metraż tkaniny 280 cm – 2 × 270 cm = 540 cm, czyli około 5,4 m.
W tym przykładzie szeroka bela 280 cm zmniejsza metraż z około 8,1 m do 5,4 m i ogranicza liczbę pionowych łączeń. Przy tkaninie wzorzystej wynik może wzrosnąć, ponieważ trzeba dopasować raport między brytami.
Jeśli zasłona ma być podzielona na dwie części, szerokość 400 cm rozdzielasz między oba skrzydła. Nie zmieniasz jednak całkowitej szerokości wynikającej z marszczenia. Dla dwóch zasłon będzie to zwykle około 200 cm szerokości materiału na każdą część, przed doliczeniem zapasów technologicznych.
Na co uważać przed zakupem tkaniny?
Przed złożeniem zamówienia sprawdź wszystkie parametry w jednej kolejności:
- Zmierz użytkową szerokość karnisza lub szyny, bez ozdobnych końcówek.
- Ustal wysokość od punktu mocowania do podłogi albo parapetu i odejmij planowany luz.
- Wybierz współczynnik marszczenia, na przykład 1:2 dla standardowego efektu.
- Policz szerokość gotową i liczbę brytów dla szerokości 150 albo 280 cm.
- Dolicz zapasy na górę, dół, boki i raport wzoru.
- Sprawdź, czy całość pochodzi z jednej partii kolorystycznej.
Najczęstsze błędy to mierzenie okna zamiast karnisza, kupowanie materiału bez uwzględnienia marszczenia oraz pomijanie raportu wzoru. Dokładny rachunek przed zakupem jest szczególnie ważny przy tkaninie o szerokości 150 cm, ponieważ każdy dodatkowy bryt oznacza kolejną wysokość materiału.
W razie nietypowej wysokości, dużego wzoru lub wymagającego systemu mocowania bezpieczniej jest potwierdzić metraż u krawca albo zamówić szycie na wymiar. Tolerancja gotowej dekoracji zależy wtedy od konstrukcji, tkaniny i sposobu wykończenia.
